Amsterdam werd op [datum] het toneel van chaotische taferelen toen de Israëlische president Isaac Herzog een officieel bezoek bracht aan Nederland. Terwijl de autoriteiten en het koningshuis de gast hartelijk verwelkomden met de woorden “Wij zijn zeer vereerd dat u Nederland bezoekt”, barstte buiten het Koninklijk Paleis een explosieve protestgolf los. Honderden demonstranten, voornamelijk pro-Palestijns en anti-Israëlisch, verzamelden zich om hun woede te uiten over het Israëlische beleid in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever. Wat begon als een vreedzame manifestatie, escaleerde snel tot confrontaties met de politie.

Uiteindelijk werden 27 personen gearresteerd en volgens getuigenissen werden 10 demonstranten door agenten mishandeld.

De gebeurtenissen vonden plaats vlak bij het iconische Paleis op de Dam, een symbool van Nederlandse democratie en gastvrijheid. De komst van Herzog, die normaal gesproken met protocol en respect wordt onthaald, werd door velen gezien als een provocatie. Demonstranten scandeerden leuzen als “Vrij Palestina”, “Stop de genocide” en “Geen rode loper voor oorlogsmisdadigers”. De ME (Mobiele Eenheid) trad hard op: traangas, wapenstokken en massale aanhoudingen volgden. Video’s die snel rondgingen op sociale media tonen hoe agenten demonstranten tegen de grond werken, schoppen en slaan. Verschillende gewonden meldden zich later bij de spoedeisende hulp.

Premier Dick Schoof reageerde dezelfde middag nog. In een korte verklaring bevestigde hij dat de orde moest worden hersteld en dat de gearresteerden “passende straffen” zouden krijgen. Hij benadrukte dat geweld tegen politieambtenaren niet getolereerd wordt en dat demonstreren weliswaar een grondrecht is, maar dat openbare orde en veiligheid altijd voorop staan. De straffen variëren van boetes tot taakstraffen en mogelijk celstraffen, afhankelijk van de ernst van de feiten. Critici zien hierin echter een eenzijdige aanpak: waarom worden de vermeende mishandelingen door agenten niet direct onderzocht?

Slechts vijf minuten na de verklaring van Schoof ontplofte het Nederlandse socialemediadomein. Geert Wilders, fractievoorzitter van de PVV, plaatste een felle reactie die razendsnel viraal ging. Hij schreef:

“Dick Schoof, stop met het straffen van burgers die hun stem laten horen tegen een regime dat genocide pleegt. De echte schuldigen zitten in Tel Aviv, niet op de Dam. Bescherm het Nederlandse volk dat opkomt voor rechtvaardigheid en menselijkheid – niet degenen die knuppels gebruiken op vreedzame demonstranten!”

Deze verklaring, scherp en emotioneel geladen, sloeg in als een bom. Binnen enkele minuten kreeg het bericht tienduizenden likes, retweets en reacties. Veel Nederlanders prezen Wilders om zijn directe taal en zagen in zijn woorden een broodnodige verdediging van het demonstratierecht. “Eindelijk iemand die voor ons opkomt”, schreef een gebruiker. Anderen noemden het “de stem van het volk die Schoof niet wil horen”. Tegelijkertijd ontketende de post woede bij voorstanders van het regeringsbeleid. Zij beschuldigden Wilders van het aanwakkeren van haat en het ondermijnen van de rechtsstaat.

De kloof tussen regering en een deel van de bevolking werd nog duidelijker. Terwijl Schoof vasthoudt aan een lijn van ordehandhaving en diplomatieke neutraliteit, voelt een groeiend deel van de Nederlanders dat hun zorgen over de situatie in het Midden-Oosten worden genegeerd. De protesten tegen Israël zijn de laatste jaren steeds massaler geworden, vooral na de escalatie in Gaza vanaf oktober 2023. Universiteiten, pleinen en straten vulden zich met tentenkampen, spandoeken en sit-ins. De komst van Herzog werd door activisten gezien als een uitgelezen moment om wereldwijd aandacht te vragen.

Toch blijft de vraag hangen: waar ligt de grens tussen legitiem protest en openbare ordeverstoring? De politie stelt dat er sprake was van geweldpleging, belediging en het gooien van voorwerpen. Demonstranten claimen daarentegen dat zij vreedzaam waren en dat de ME disproportioneel hard optrad. Onafhankelijke onderzoeken en camerabeelden zullen moeten uitwijzen wat er precies gebeurd is. Ondertussen stapelen de klachten zich op bij de politie en de Ombudsman.

De affaire legt ook bloot hoe gepolariseerd Nederland is geraakt rond het Israël-Palestina-conflict. Aan de ene kant staan partijen die Israël steunen als enige democratie in het Midden-Oosten en Hamas als terroristische organisatie zien. Aan de andere kant groeit de kritiek op het Israëlische beleid, met name onder jongere generaties, moslim-Nederlanders en linkse kiezers. De regering-Schoot probeert een middenweg te bewandelen: diplomatieke betrekkingen behouden, maar tegelijkertijd humanitaire hulp aan Gaza leveren en kritiek uiten op excessief geweld. Voor velen is dat echter te weinig en te laat.

Geert Wilders speelt in op dat sentiment. Zijn partij heeft de laatste jaren consequent een pro-Israël-standpunt ingenomen, maar tegelijkertijd profileert hij zich als verdediger van het vrije meningsuiting en het recht om te demonstreren – zolang dat niet uitmondt in antisemitisme. Zijn verklaring na de arrestaties past perfect in dat patroon: hij keert zich tegen de “knuppelende staat” en positioneert zich als bondgenoot van de gewone burger die zich niet gehoord voelt.

De snelheid waarmee de discussie oplaaide – slechts vijf minuten na Schoofs verklaring – toont hoe geprikkeld het sentiment is. Sociale media fungeren als versterker: een bericht van Wilders bereikt in luttele minuten honderdduizenden mensen. Dat maakt het voor de premier extra moeilijk om de regie te houden. Elke stap die hij zet, wordt direct beoordeeld en vaak fel bekritiseerd.

Wat betekent dit voor de toekomst? De protesten zullen waarschijnlijk niet stoppen. Zolang het conflict in Gaza voortduurt, zullen straten in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht gevuld blijven met demonstranten. De vraag is hoe de overheid daarop reageert. Wordt er meer ruimte gegeven aan protest, of kiest men voor nog strengere handhaving? En hoe gaat de coalitie om met de interne spanningen die dit oproept?

Voorlopig blijft het beeld van een verdeeld Nederland hangen: een premier die orde en protocol wil handhaven, een oppositieleider die de straatstem versterkt, en een bevolking die steeds luider haar onvrede uit. De komst van Isaac Herzog mocht dan bedoeld zijn als symbool van vriendschap tussen twee landen, maar voor velen werd het een katalysator voor een dieperliggend conflict over rechtvaardigheid, vrijheid en macht.

De komende weken en maanden zal blijken of de regering-Schoot kan de-escaleren, of dat de kloof tussen paleis en plein alleen maar groter wordt. Eén ding is zeker: de chaos op de Dam was geen incident. Het was een signaal.