“IK ZAL NIET SPELEN!” – Dartsster Deta Hedman trekt zich terug uit de PDC Women’s Series nadat ze via loting tegenover de transgender dartster Noa-Lynn van Leuven uit Nederland kwam te staan. Deze beslissing ontketent hevige discussie over eerlijkheid en inclusie in het vrouwendarts.

De internationale gemeenschap bekritiseert Nederland fel, vooral nadat de ervaren speelsters Aileen de Graaf en Anca Zijlstra het nationale team verlieten omdat ze niet met Noa-Lynn wilden spelen – wat velen zien als uiting van transfobie…

De dartswereld staat al geruime tijd in het teken van een felle discussie over de deelname van transgender spelers aan toernooien voor vrouwen. Het recente voorval waarbij de Britse dartslegende Deta Hedman weigert te spelen tegen de Nederlandse Noa-Lynn van Leuven, heeft de spanningen opnieuw doen oplaaien.

Hedman, een 65-jarige veterane met de bijnaam ‘The Heart of Darts’, trok zich in oktober 2025 terug uit de kwartfinale van de PDC Women’s Series toen ze geloot werd tegen Van Leuven.

Dit is niet de eerste keer: eerder, in 2024 bij het Denmark Open (onder de World Darts Federation), deed ze exact hetzelfde. Hedman verklaarde openlijk dat ze niet wil spelen tegen “een man in een vrouwenlichaam”, verwijzend naar vermeende biologische voordelen die transgender vrouwen zouden hebben, zelfs na transitie.

Noa-Lynn van Leuven, geboren in 1996 en openlijk transgender sinds haar transitie, heeft een opmerkelijke carrière opgebouwd in de darts. Ze voldeed aan alle eisen van de Darts Regulation Authority (DRA) en de Professional Darts Corporation (PDC), inclusief hormoontherapie en medische controles, om mee te doen aan vrouwencompetities.

In 2024 maakte ze geschiedenis als eerste transgender speler die zich kwalificeerde voor het PDC World Darts Championship in Alexandra Palace. Ze won meerdere titels op de PDC Women’s Series, waaronder een recordgemiddelde van 109.64 in een finale tegen topper Beau Greaves.

Ook nam ze deel aan het Grand Slam of Darts en bereikte ze de kwartfinales in diverse Women’s Series-evenementen.

Ondanks deze successen blijft de controverse groot. De World Darts Federation (WDF) besloot in juli 2025 de regels aan te passen: vrouwen- en meisjescompetities zijn nu uitsluitend toegankelijk voor spelers die bij geboorte als vrouw zijn toegewezen. Dit betekent een effectief verbod voor transgender vrouwen zoals Van Leuven in WDF-toernooien.

De PDC daarentegen houdt vast aan een inclusief beleid, gesteund door CEO Matt Porter, die benadrukt dat het beleid eerlijk en gebaseerd is op wetenschappelijke richtlijnen. Porter erkent de toegenomen kritiek sinds Van Leuven meer successen boekt, maar herhaalt dat de organisatie comfortabel is met de huidige regels.

De internationale kritiek richt zich vooral op Nederland, het thuisland van Van Leuven. In maart 2024 veroorzaakten Aileen de Graaf en Anca Zijlstra een schok door hun vertrek uit het Nederlandse nationale vrouwenteam aan te kondigen.

Beiden weigerden langer samen te spelen met Van Leuven, die ze omschreven als “een biologische man”. Zijlstra schreef op sociale media dat ze zich schaamde om voor Nederland uit te komen zolang een transgender speler deel uitmaakt van het team.

De Graaf voegde toe dat haar prestaties dalen tijdens de menstruatie, iets wat transgender vrouwen niet ervaren, en noemde dit oneerlijk. Deze uitspraken werden door internationale media en LGBTQ+-organisaties bestempeld als transfobisch. Van Leuven noemde de reacties “ongelooflijk pijnlijk” en zei dat ze haar diep raakten, leidend tot mentale gezondheidsproblemen.

Ze vertelde in interviews dat ze periodes had waarin ze haar bed niet uit kon komen, overtuigd dat “alle mensen eng en rot” waren. De misgendering door voormalige teamgenoten en de haatberichten online eisten een zware tol.

De controverse escaleerde verder na de WDF-besluit. Van Leuven sprak over een “verlies voor de transgemeenschap in de sport” en voelde zich “gecanceld”.

Ondanks alles blijft ze strijden: ze keerde terug op de PDC Women’s Series, won titels en speelde in 2025 het WK, waar ze in de eerste ronde verloor van Kevin Doets.

In december 2025 sprak ze open over haar herstel, benadrukkend dat ze een mens is met gevoelens, niet alleen een symbool.

Ze krijgt steun van grote namen zoals Michael van Gerwen, die de WDF-ban “hartverscheurend” noemde en pleitte voor inclusie, en Luke Humphries, die stelde dat Van Leuven geen regels overtreedt.

De discussie gaat dieper dan één speler. Critici zoals Hedman, De Graaf en Zijlstra betogen dat darts weliswaar een vaardigheidssport is, maar dat biologische verschillen (zoals botdichtheid of spiermassa uit het verleden) een oneerlijk voordeel kunnen geven.

Voorstanders van inclusie wijzen erop dat darts geen fysiek contact kent en dat de PDC-regels strenge medische eisen stellen. Bovendien is er geen wetenschappelijk bewijs voor significante voordelen in deze sport na transitie.

In Nederland blijft de situatie pijnlijk. De Nederlandse Darts Bond (NDB) moest reageren op de teamonttrekkingen en probeert een balans te vinden tussen inclusie en de gevoelens van speelsters.

Internationaal wordt Nederland vaak aangewezen als voorbeeld van een land waar transfobie nog sterk leeft in de dartscommunity, vooral omdat twee ervaren speelsters openlijk boycotten.

Media in het Verenigd Koninkrijk, de VS en elders beschrijven de acties van De Graaf en Zijlstra als discriminerend, terwijl conservatieve outlets de vrouwen prijzen voor het “beschermen van de vrouwencompetitie”.

Voor Van Leuven is het pad zwaar maar vastberaden. Ze richt zich nu volledig op de PDC, waar ze blijft presteren en fans wint. Haar verhaal illustreert de bredere strijd in de sport: hoe balans te vinden tussen eerlijkheid, inclusie en respect voor individuele identiteit.

Terwijl de PDC vasthoudt aan openheid, blijft de WDF gesloten voor transgender vrouwen in de vrouwencategorie. De dartswereld wacht af of deze kloof ooit gedicht wordt, maar voorlopig blijft Noa-Lynn van Leuven een symbool van vooruitgang én verzet.

De zaak-Deta Hedman is slechts het laatste hoofdstuk in een saga die al jaren duurt. Of het nu gaat om boycots, mentale gezondheidsproblemen of regelwijzigingen: de discussie over transgender deelname in vrouwendarts is nog lang niet voorbij.

Voor velen staat er meer op het spel dan alleen medailles – het gaat om erkenning, veiligheid en de toekomst van de sport.