DEN HAAG – In een van de meest explosieve momenten in de Tweede Kamer van de afgelopen jaren verloor minister-president Dick Schoof (die in de volksmond nog steeds ‘Jetten’ wordt genoemd vanwege zijn eerdere rol als minister van Financiën onder de D66-leiding) gisteren volledig zijn zelfbeheersing. Tijdens een fel verhoor door PVV-leider Geert Wilders barstte de premier uit in een woedende tirade, nadat Wilders een reeks verwoestende documenten en bewijzen op tafel legde die aantonen dat de regering maandenlang bewust de ogen heeft dichtgeknepen voor grootschalig misbruik van belastinggeld voor privé-luxe.

Het schandaal, dat inmiddels bekendstaat als de ‘Luxe Privévluchten-affaire’, draait om het gebruik van officiële overheidsvliegtuigen en helikopters voor privé-uitjes van bewindspersonen en hun families. Ski-vakanties in de Zwitserse Alpen, VIP-tickets voor grote sportevenementen, familiebezoeken aan exotische locaties en talloze ‘werkgerelateerde’ trips die verdacht veel op vakantie lijken – alles gefinancierd door de Nederlandse belastingbetaler.

Geert Wilders, die de afgelopen weken al herhaaldelijk vragen stelde over de affaire, gooide gisteren het onderste uit de kan. Hij presenteerde een interne notitie van het ministerie van Algemene Zaken, gedateerd op 14 februari 2025, waarin stond dat de regels rond het gebruik van de ‘Vliegende Ambtswoning’ (het regeringsvliegtuig) en andere faciliteiten bewust versoepeld waren. De notitie, ondertekend door een topambtenaar uit de directe omgeving van de premier, toont aan dat de regering-Jetten/Schoof in het geheim de drempels verlaagde om “meer flexibiliteit” te creëren – een eufemisme voor: meer ruimte om privé te vliegen zonder dat het opvalt.

“Dit is geen ongelukje, dit is geen administratieve slordigheid,” brieste Wilders tijdens het debat. “Dit is een bewuste keuze. De minister-president had dit op elk moment kunnen stoppen. Hij koos ervoor om weg te kijken. En nu, nu het volk woedend is, komt hij met zijn zielige ‘arm’s length’-verhaal. Dat is een belediging voor elke hardwerkende Nederlander die zijn belastingcenten bij elkaar schraapt om rond te komen!”

De premier probeerde zich te verdedigen met de stelling dat de besluitvorming over het gebruik van de vliegtuigen “op armlengte afstand” van hem plaatsvond. Maar dat excuus hield geen stand. Wilders toonde chatberichten, e-mails en agenda-overzichten die aantoonden dat Schoof persoonlijk op de hoogte was van meerdere reizen. Sterker nog: in minstens drie gevallen had hij zelf groen licht gegeven voor het meenemen van familieleden op ‘officiële’ vluchten.

De woede in de Kamer was voelbaar. Kamerleden van PVV, BBB, NSC en zelfs enkele VVD’ers schudden het hoofd. Buiten op het Binnenhof verzamelden zich al snel demonstranten met spandoeken waarop teksten stonden als “Stop de jetset-D66!” en “Mijn belastinggeld, niet jullie vakantie!”. De hashtag #JettenPrivévluchten werd binnen een uur trending op sociale media.

Hoe het begon: een tip van een klokkenluider

Het schandaal kwam aan het rollen na een anonieme tip van een medewerker van de Rijksluchtvaartdienst in oktober 2025. De klokkenluider leverde een overzicht van vluchten aan waarin opvallend vaak dezelfde familieleden meevlogen. Onder meer:

Een driedaagse trip naar Davos in januari 2025, officieel voor het World Economic Forum, maar met extra dagen voor privé-skiën. Meerdere vluchten naar de Olympische Spelen in Parijs 2024, waarbij familieleden prominent aanwezig waren op de tribunes. Een ‘werkbezoek’ aan Curaçao in november 2025, verlengd met een week familie-vakantie op kosten van de staat.

Volgens berekeningen van de PVV-fractie bedraagt de totale schade voor de schatkist inmiddels meer dan 4,2 miljoen euro. Dat bedrag omvat alleen al de brandstof, onderhoud, beveiliging en catering – kosten die normaal gesproken alleen voor strikt ambtelijk gebruik worden gedragen.

De premier onder vuur: een emotionele uitbarsting

Tijdens het urenlange debat verloor Schoof uiteindelijk zijn kalmte. Toen Wilders hem confronteerde met de vraag: “Hoe durft u de Nederlanders die moeite hebben om de energierekening te betalen, te laten opdraaien voor uw skivakanties?”, sloeg de premier met zijn vuist op tafel.

“Dit is laster! Dit is een politieke heksenjacht!” schreeuwde hij. “Ik heb altijd volgens de regels gehandeld. De suggestie dat ik persoonlijk heb geprofiteerd is absurd!”

Maar de beelden gingen viral. Miljoenen Nederlanders zagen hoe de doorgaans zo beheerste premier rood aanliep, met trillende stem sprak en uiteindelijk de vergadering verliet onder boegeroep van de oppositie.

Publieke verontwaardiging groeit explosief

De reacties lieten niet lang op zich wachten. Op sociale media stroomden de berichten binnen. Van gewone burgers tot ondernemers, van leraren tot vrachtwagenchauffeurs – vrijwel iedereen uitte zijn woede.

Een vrachtwagenchauffeur uit Groningen twitterde: “Ik werk 60 uur per week om mijn hoofd boven water te houden. En zij vliegen met hun gezin naar de sneeuw op mijn centen? Walgelijk.”

Een alleenstaande moeder uit Rotterdam schreef: “Mijn kind krijgt geen nieuwe schoenen omdat ik het geld niet heb. Maar de premier kan wel zijn hele familie meenemen op vakantie. Waar blijft de schaamte?”

Zelfs binnen de coalitie begint het te rommelen. NSC-leider Nicolien van Vroonhoven verklaarde gisteren dat “transparantie en soberheid absolute voorwaarden zijn voor vertrouwen in de overheid”. BBB-fractievoorzitter Caroline van der Plas noemde het gedrag “onacceptabel” en eiste een onafhankelijk onderzoek.

Wat nu? Een parlementaire enquête in het vizier?

De oppositie heeft inmiddels unaniem een motie ingediend voor een parlementaire enquête. PVV, BBB, NSC, JA21 en Forum voor Democratie willen dat er een commissie komt die alle vluchten, uitnodigingen en besluiten van de afgelopen twee jaar onder de loep neemt.

Bovendien eist Wilders het aftreden van de premier. “Iemand die zo schaamteloos met belastinggeld omgaat, kan niet langer het land leiden,” aldus de PVV-leider.

Voorlopig lijkt Schoof echter niet van plan te stappen. In een korte verklaring na afloop van het debat zei hij: “Ik sta voor mijn verantwoordelijkheid. We gaan dit tot op de bodem uitzoeken. Maar ik laat me niet chanteren door politieke spelletjes.”

Of dat genoeg is om de woede van de Nederlanders te temperen, valt te betwijfelen. De affaire heeft een gevoelige snaar geraakt in een land waar de kloof tussen burger en politiek al jaren groeit. Terwijl gewone mensen kampen met hoge inflatie, stijgende belastingen en een woningcrisis, voelt het beeld van politici die zorgeloos op kosten van de staat leven als een klap in het gezicht.

De komende weken zal blijken of dit schandaal het einde betekent van de huidige coalitie, of dat de premier de storm weet te doorstaan. Eén ding is zeker: de Nederlandse politiek heeft er een nieuw dieptepunt bij. En de gewone burger betaalt – zoals altijd – de rekening.