De Tweede Kamer zat er dinsdagmiddag stil bij toen de traditionele openingshandeling begon. Een korte ceremoniële verklaring, een moment van erkenning, een ritueel dat de laatste jaren steeds vaker onderdeel is geworden van officiële bijeenkomsten. Maar wat volgde, was allesbehalve stil.

Op het moment dat de spreker de woorden uitsprak over “de oorspronkelijke bewoners van dit land” en “eeuwen van verbondenheid met de grond”, draaiden Geert Wilders en alle aanwezige PVV-Kamerleden tegelijkertijd hun rug naar de spreker toe. Een gecoördineerde, zichtbare en onmiskenbare daad van verzet. Binnen luttele seconden ontplofte de zaal

GroenLinks-PvdA-fractieleider reageerde als eerste. “Dit is ongekend respectloos!” riep ze, terwijl ze opstond. D66-Kamerleden begonnen luid te protesteren. “Dit is pure ontkenning van geschiedenis!” schreeuwde iemand vanaf de linkerzijde van de zaal. Het geroep en gejoel zwol aan tot een kakofonie die de voorzitter moeite kostte om te bedwingen. De microfoons werden meerdere malen uitgezet, maar de emoties bleven hoog oplaaien.

Wilders bleef kalm zitten – rug nog steeds gekeerd – tot het rumoer enigszins bedaarde. Toen pakte hij de microfoon en sprak met die typische, harde stem die Nederlanders inmiddels zo goed kennen:

“Miljarden euro’s belastinggeld verdwijnen in lege symbolen, in herhalende rituelen, in woorden die niemand voeden, kleden of huisvesten. Ondertussen zien gewone Nederlanders hun boodschappenrekening exploderen, kunnen hun kinderen geen woning meer vinden, worden buurten onveilig gemaakt en voelt men zich steeds meer vreemdeling in eigen land. En dan moeten wij hier braaf meedoen aan een toneelstukje dat zogenaamd ‘verbondenheid’ moet tonen? Nee. Genoeg.”

De zaal ontplofte opnieuw. Voorzitter Martin Bosma probeerde de orde te herstellen, maar de spanning was tastbaar. PVV-Kamerleden begonnen te klappen voor hun eigen leider. Aan de andere kant van het politieke spectrum werd er met papieren gegooid en werd er luidkeels “schande!” geroepen.

Een breuk die al jaren sluimert

Wat dinsdag in de Tweede Kamer gebeurde, is geen op zichzelf staand incident. Het is het meest zichtbare en dramatische moment in een veel langere ontwikkeling: de groeiende kloof tussen enerzijds de Haagse politieke en culturele elite en anderzijds een grote groep Nederlanders die zich niet meer vertegenwoordigd voelt.

Al sinds de jaren negentig, maar vooral sinds de massale immigratie van de afgelopen anderhalf decennium, groeit het ongenoegen over wat veel mensen zien als “symbolenpolitiek”. Het verplicht plaatsen van regenboogvlaggen, het neerhalen van standbeelden, het veranderen van straatnamen, de jaarlijkse intocht van Sinterklaas die steeds moeilijker lijkt te worden, en ja – ook de opkomst van rituelen die lijken op de Australische ‘Welcome to Country’ of de Canadese ‘land acknowledgments’.

In Nederland is dit fenomeen nog relatief nieuw, maar het wint snel terrein. Steeds meer overheidsinstanties, universiteiten, musea en zelfs sommige bedrijven beginnen hun bijeenkomsten te openen met een statement over “de oorspronkelijke bewoners” of een moment van “historische erkenning”. Voorstanders noemen het respectvol en noodzakelijk. Critici noemen het theater, symboolpolitiek en zelfs een vorm van zelfverwijt dat doorslaat.

De PVV heeft dit sentiment al jarenlang opgepikt en uitvergroot. Waar andere partijen voorzichtig proberen te laveren, kiest Wilders voor de frontale aanval. En dinsdag bleek dat die aanval aankomt.

Wat vinden de Nederlanders echt?

Verschillende peilingen uit de afgelopen maanden wijzen in dezelfde richting: een meerderheid van de Nederlanders staat niet te springen om dit soort rituelen. Een onderzoek van I&O Research (december 2025) liet zien dat 61% van de ondervraagden vindt dat “herdenkingsmomenten en erkenningsverklaringen” te ver doorschieten en vooral dienen om politieke punten te scoren. Slechts 19% vindt dat ze structureel onderdeel moeten worden van officiële bijeenkomsten.

Toch blijft het thema gevoelig liggen. Wie kritiek uit op dit soort rituelen, wordt al snel beschuldigd van racisme, ontkenning van koloniaal verleden of gebrek aan historisch besef. Precies die beschuldiging werd dinsdag ook weer richting Wilders geslingerd.

“Dit is niet alleen respectloos richting de oorspronkelijke bewoners van dit land,” zei een GroenLinks-Kamerlid na afloop van het debat. “Het is ook een bewuste provocatie richting alle Nederlanders die wél begrijpen dat geschiedenis complex is en dat erkenning geen bedreiging is, maar juist een voorwaarde voor samenleven.”

Wilders reageerde daar later op via sociale media: “Als je vindt dat een rug keren tijdens een politiek correct ritueel al ‘racisme’ is, dan ben je zelf het probleem. Wij keren onze rug niet naar mensen, maar naar een ideologie die Nederland kapotmaakt.”

De echte problemen blijven liggen

Wat de discussie extra pijnlijk maakt, is dat de problemen waar Wilders naar verwijst écht bestaan en door een groot deel van de bevolking worden gevoeld.

De inflatiecorrectie van 2025 en 2026 heeft de koopkracht van de laagste inkomens nauwelijks hersteld. De gemiddelde huurprijs in de vier grote steden ligt inmiddels boven de €1.450 per maand voor een appartement van 60 m². De wachtlijst voor een sociale huurwoning is opgelopen tot gemiddeld 9,5 jaar. En in tientallen wijken in Nederland is de overlast door criminaliteit en drugs zo groot geworden dat bewoners zich ’s avonds niet meer veilig voelen op straat.

Tegelijkertijd pompt de overheid jaarlijks honderden miljoenen in projecten die vooral draaien om “dialoog”, “erkenning”, “diversiteitsbeleid” en “decolonisering”. Alleen al het Nationaal Programma tegen Discriminatie en Racisme kost de schatkist jaarlijks meer dan €140 miljoen. De vraag die de PVV steeds stelt – en die dinsdag in de Kamer keihard werd neergelegd – is: waarom geven we niet al dat geld rechtstreeks aan de mensen die het echt nodig hebben?

Een symbool van de nieuwe tijd

Het ruggenkerende moment van de PVV is binnen enkele uren een symbool geworden. Op sociale media ging het beeld viral. Rechts Nederland juichte het toe als “eindelijk iemand die zegt waar het op staat”. Links Nederland noemde het “een nieuwe diepte in populisme en theaterpolitiek”.

Toch is het moeilijk te ontkennen dat dit moment een breder sentiment raakt. De kloof tussen Den Haag en de rest van het land is niet meer te ontkennen. En de vraag is niet óf die kloof bestaat, maar hoe diep hij nog gaat worden – en wie hem uiteindelijk gaat dichten.

Want één ding is duidelijk na dinsdag 16 februari 2026: de Nederlanders die vinden dat de prioriteiten volledig zoek zijn, hebben nu een heel zichtbaar symbool gekregen. En dat symbool heet: een rij Kamerleden die hun rug toekeren aan hetgeen zij zien als een elite-ritueel.

Of dit het begin is van een echte kentering, of slechts een nieuwe episode in de cultuurstrijd, zal de komende maanden en jaren moeten uitwijzen. Maar één ding staat vast:

Nederlanders zijn wakker. En ze zijn het zat.